6 Şubat’ın 3. yıl dönümünde kritik soru: Bugün yas tutuyoruz, peki ya sonra?

Haber: Zeynep Sude YAVUZ

BAOB Ortak Toplantı Salonu’nda gerçekleştirilen toplantıda, 6 Şubat depremlerinin ardından geçen sürece ilişkin değerlendirmeler paylaşıldı. Deprem gerçeği, yapı güvenliği ve alınması gereken önlemler vurgulandı.

Jeoloji Mühendisleri Odası Güney Marmara Şubesi tarafından yapılan ortak açıklamayı kamuoyu ile paylaşan Başkan Mehmet Yıldız, depremlerin unutulmaması gerektiğini söyledi; Sistemsel bir altyapı ve toplumsal bir değer yaratılmadan mevcut olumsuz döngüden kurtulmanın mümkün olmadığına dikkat çeken Başkan Yıldız, ülkemizi koruyacak olanın kamu yararını ve sosyal hukuk devleti ilkelerini temel alan bir "Ulusal Afet Risk Yönetimi" sistemi olduğunu ifade etti. Bu sistemin sadece insan odaklı değil, tüm doğal çevreyi ve varlıkları kapsayan bir güvenlik anlayışıyla inşa edilmesi gerektiği bildirdi.

Mevzuatın Yetersizliği ve Yeni Hukuk Düzeni

Mevcut imar, afet ve kentsel dönüşüm yasalarının kağıt üzerinde kalarak vatandaşları korumaya yetmediğini savunan Jeoloji Mühendisleri Odası, Sendai Afet Risk Azaltma Çerçevesi gibi uluslararası belgelerle uyumlu teknik düzenlemelerin hayata geçirilmesini talep etti. Bu kapsamda, afet risk yönetimini destekleyen bir "Afet Hukuk Sistemi" oluşturulması, uzmanlaşmış "Afet Mahkemeleri" kurulması ve Türk Ceza Kanunu’na "Afet Suçları" eklemlenerek ağır yaptırımların tanımlanması gerektiği kaydedildi.

Yerel Yönetimlerin Rolü ve Katılımcılık

Afet yönetiminin devletin tek başına yürüteceği bir alan olarak görülmesinden vazgeçilmesi gerektiğini hatırlatan Başkan Yıldız, mücadelenin yerelde başlayıp yerelde kazanılacağı gerçeğinden hareketle büyükşehir belediyelerinin ana aktör haline getirilmesini önerdi. Şeffaflık ve hesap verebilirlik ilkeleri çerçevesinde, karar alma süreçlerine meslek odalarının ve afetzedelerin dahil edilmesinin etik bir zorunluluk olduğu belirtildi.

Finansman ve Kurumsal Yapılanma

Afet yönetim hizmetlerinin bir sosyal yardım veya bütçe yükü olarak değil, ülkenin geleceğine yapılan bir yatırım olarak görülmesi gerektiğini ifade eden yetkililer, kentsel rantların da kaynak olarak kullanıldığı bir "Afet Fonu" oluşturulmasını istedi. Kurumsal dağınıklığın giderilmesi amacıyla "Afet, Acil Durum ve İklim Değişikliği Bakanlığı"nın kurulmasının elzem olduğu, bu bakanlığın ulusal ve yerel ölçekte koordinasyonu sağlaması gerektiği aktarıldı.

Jeoloji Mühendisliğinin ve Zemin Etüdünün Önemi

Yapı üretim ve denetim süreçlerinde jeoloji mühendisliği hizmetlerinin görmezden gelindiği bir yapının başarıya ulaşamayacağını vurgulayan açıklama, 1999 öncesindeki hataların tekrar edilmemesi uyarısında bulundu. Zemin ve temel etüt çalışmalarını yük olarak gören anlayışın terk edilmesi, yerleşim alanlarının mikrobölgeleme etütlerinin tamamlanması ve bu verilerin imar planlarına işlenmesinin hayati önem taşıdığı, Tapu Kanunu gibi düzenlemelerde de bu uzmanlık alanının birincil unsur olarak korunması gerektiği dile getirildi.

6 Şubat Sonrası İçin Kararlılık Mesajı

Etkin bir mevzuat ve güçlü kurumsal yapılanmanın ancak afet bilinci yüksek bir toplum ve kararlı bir siyasetle inşa edilebileceği belirtildi. 6 Şubat tarihinin bir yıl dönümü olmanın ötesinde, geleceğin nasıl şekillendirileceğine dair bir dönüm noktası olduğu ve sonraki sürecin anlamının hep birlikte belirleneceği mesajı verildi.