Kaç ‘Derece’ Farkındayız?

Geçen hafta iklim değişikliği konusuna ilişkin tarihsel bir sıralama ve küresel kamuoyunda konunun birikimine dair bilgiler aktarmıştık. Bu hafta da iklim değişikliğiyle ilgili gündemden derleme ile konuyu canlı tutmaya çalışacağız.

Aşırı sıcaklar, kuraklık, şiddetli yağışlar, taşkınlar, seller, yangınların artık doğal afet olmaktan öte bir nedensellik örgüsüne dâhil edilerek insan faaliyetleri kaynaklı iklim değişikliğinin birer sonucu olduğu kanaati yaygınlaşıyor. 

Uluslararası kamuoyu, küresel sıcaklık artışını 2 santigrat derecenin altında tutma hedefi için çabalıyor. Fakat ‘biz, Türkiye’de bu tehlikenin ne kadar farkındayız?’ araştırmaya değer konuların başında geliyor.

İşte bir iklimlendirme şirketi ve saha araştırma firmasının ülke genelinde bölgesel ve sosyo-demografik temsili sağlayan bin 261 kişilik örneklem ile yaptığı alan çalışması, tam manasıyla değilse bile bir nebze yanıt veriyor.

ORMANLARIN YOK EDİLMESİ

Araştırmada, iklime yönelik bilgi ve farkındalık düzeyi ölçülüyor. Söz konusu çalışmaya göre toplum, etkisini doğrudan yaşadığı sorunların kaynağını ve çözümünü biliyor. Toplumun büyük çoğunluğu, iklim değişikliğine neden olan etkenlerin başında ormanlık alanların yok edilmesini gösteriyor. İklim değişikliğinin sonucunda sel, fırtına gibi afetlerin oluştuğu, tarım ürünlerini azaldığı düşünülüyor.

TEKNİK BİLGİ YETERSİZ

Araştırmaya göre toplumda sera gazı salınımı, karbon ayak izi ya da uluslararası düzeyde yapılan iklim anlaşmaları gibi daha teknik kavramlara dair bilgi seviyesinin yeterli düzeyde olmadığı gözlemleniyor. Türkiye’de yaşayan insanların yüzde 25’inin sera gazına dair bir fikri bulunmazken bu oran karbon ayak izi kavramında yüzde 37’ye, iklim değişimini kapsayan Paris Antlaşması, Kyoto Protokolü gibi uluslararası anlaşmalar noktasında yüzde 69’a çıkıyor.

SUSUZLUK ENDİŞESİ

Araştırmaya katılanların yüzde 86’sı iklimsel değişimlerin gelecek nesillere etkisi konusunda endişeliyken yüzde 87’si ise gelecekte susuzluk problemi yaşayacağını düşünüyor. Su kaynaklarının tükenişiyle enfeksiyonların ve salgın hastalıkların da artacağı öngörülüyor. Yangınların artması, tarım kaynaklarının yok olması ve ekosistemin bozulması gibi endişelerin de öne çıktığı görülürken katılımcılar, bunların sonucunda ekonomi ve turizmin olumsuz etkileneceğini belirtiyor.  Araştırma sonuçlarında dikkat çeken bir başka veri ise yüzde 73’lük bir çoğunluğun iklim sorunlarına karşı gerekli önlemlerin alınmadığını yönünde görüş bildirmesi oldu.

FELAKET İNSAN KAYNAKLI

Araştırmaya göre, iklim değişikliğinin en büyük sorumlusunun insan faktörü olduğuna inanılıyor. İklim değişikliğine sebep olan ana kaynaklar olarak denizlere dökülen atıklar, fabrikalardan atmosfere yayılan gazlar, aşırı tüketim, çarpık kentleşme ve plastik gibi doğaya zarar veren maddelerin yoğun kullanımı gibi insan kaynaklı unsurlar öne çıkıyor. Alınması gereken bireysel önlemlerin yeşil alanları arttırmak, geri dönüşüme yönelik faaliyetler yapmak ve geri dönüştürülebilir ürünlere özendirmek olarak gösteriliyor.

ÇABALAR YETERSİZ!

Climate Action Tracker, Türkçe adıyla ‘İklim Eylem Takipçisi’ yayınladığı raporla iklim değişikliyle mücadelede birçok ülkenin yetersiz kaldığını ileri sürdü. Raporda; emisyonları azaltma ve küresel ısınma eşiği için gerekli önlemleri alan tek ülke Gambiya olarak gösterildi. Gelişmiş ülkelerden sadece İngiltere’yi, küresel ısınmada 1,5 santigrat derece hedefini karşılamak için gerekli adımları atmaya yakın gösteren raporda, birçok ülkenin hedefe uygun önlemleri almadığı belirtildi. ABD, AB, Almanya ve Japonya'nın çabalarının ‘yetersiz’ görüldüğü raporda; hedefin yakalanabilmesi için küresel emisyonların 2030'a kadar neredeyse yarıya inmesi gerektiği vurgulandı.