COVID-19 Aşısının Kalp ve Damar Sistemi Açısından Olabilecek Yan Etkileri
“Günümüzde altta yatan sağlık sorunu olan hastalarda da COVID-19 aşısı uygulanmakta. Ama bu bahsedilen aşı kalp hastalığı olan veya kardiyovasküler risk faktörleri taşıyan kişiler için güvenilir ve emin sayılabilir mi?” diyen İstanbul Okan Üniversitesi Hastanesi Kardiyoloji Uzmanı Doç. Dr. Süha Çetin, önemli bilgiler verdi.
Gerek Pfizer-Biontech veya Moderna ve Johnson & Johnson aşıları olsun, bu aşıların birçok geniş kapsamlı çalışmalar yapıldıktan sonra güvenilir ve koruyucu oldukları kesinlikle söylenebilir. Bu bağlamda kalp hastalığı uzmanları ve nörologlar COVID-19 aşısının yapılmasını çok önemli olarak nitelendiriyor. Özellikle kalp hastalığı olan kişilerde aşının yapılması sadece emin olmakla kalmayıp, bir zorunluluk taşıyor. Belirtilen hastalar COVID-19 enfeksiyonundan kaynaklanan ciddi olabilecek komplikasyonlara çok yatkın olarak değerlendirilebilir.
Peki bu önem taşıyan COVID-19 aşısının yan etkileri ve özellikle kardiyovasküler yan etkileri olabilir mi?
Aşının en sık görülen yan etkileri enjeksiyon yerinde ağrı ve kızarıklığın olabilmesi, basende yorgunluk ve halsizlik kendini gösterebilir. Ateş değerlerinin yükselmesi veya hafif derecede alerjik reaksiyonlar yan etkiler dâhilinde olabilir. Bahsedilen semptomlar genelde 2 gün içerisinde kaybolur.
Çok nadir olmakla beraber miyokardit (kalp kası enflamasyonu) ve perikardit (kalp etrafındaki zarın enflamasyonu) gelişebilir. Belirtilen hastalık hem viral enfeksiyon (COVID-19 dahil) ve hem de yapılan aşı sonucu görülebilir. Nedeni ise vücudumuzun kendi gösterdiği immün cevabından kaynaklanmaktadır. Elimizde olan kapsamlı veriler miyokardit ve perikardit vakalarının aşı sonrası çok hafif derecede arttığını göstermektedir. Artış özellikle genç erişkinlerde saptanmıştır. Konuyu daha detaylandıracak olursak miyokardit ve perikardit genç erkeklerde ve özellikle ikinci doz aşıdan sonra daha sık görülmektedir.
Peki, olası bir miyokardit veya perikardit bulgusunun kişide görülebilecek semptomları nelerdir?
Şikâyetler genelde göğüs ağrısı, nefes darlığı ve çarpıntı tarzında olabilir. Bahsedilen şikâyetler mevcutsa veya devam ediyorsa bir kardiyolog tarafından değerlendirilmeniz önem taşır.
Olası bir yan etkiye daha değinmek gerekirse, anormal olan bir kan pıhtılaşmasından bahsedebiliriz: Anormal kan pıhtılaşması sonucu olarak felç veya kalp krizi geçirme ihtimali mevcut. Yine aşıdan sonra gelişen vücudun gösterdiği immün cevabı pıhtılaşma durumundan sorumlu tutulmaktadır. Pıhtılaşma yine çok nadir olan bir aşı sonrası komplikasyon olarak nitelendirilmektedir ve 50.000 aşı olan kişinin istatiksel olarak birinden daha azında görülür.
Neticede aşı olmanızın avantajları, altta yatan hastalığınız olsun olmasın, dezavantajlarından kat kat daha fazladır. Tekrar vurgulamak gerekirse, yukarda bahsedilen yan etkiler oldukça nadir görülmektedir ve dolayısı ile abartılmamalıdır.
| İmsak | 06:47 | ||
| Güneş | 08:18 | ||
| Öğle | 13:10 | ||
| İkindi | 15:31 | ||
| Akşam | 17:52 | ||
| Yatsı | 19:17 |
| Takımlar | O | P |
|---|---|---|
1. Galatasaray |
33 | 77 |
2. Fenerbahçe |
33 | 73 |
3. Trabzonspor |
33 | 69 |
4. Beşiktaş |
33 | 59 |
5. Göztepe |
33 | 55 |
6. Başakşehir FK |
33 | 54 |
7. Samsunspor |
33 | 48 |
8. Çaykur Rizespor |
33 | 40 |
9. Konyaspor |
33 | 40 |
10. Alanyaspor |
33 | 37 |
11. Kocaelispor |
33 | 37 |
12. Gaziantep FK |
33 | 37 |
13. Eyüpspor |
33 | 32 |
14. Kasımpaşa |
33 | 32 |
15. Gençlerbirliği |
33 | 31 |
16. Antalyaspor |
33 | 29 |
17. Fatih Karagümrük |
33 | 27 |
18. Kayserispor |
33 | 27 |
| Takımlar | O | P |
|---|---|---|
1. Erzurumspor FK |
38 | 81 |
2. Amed SK |
38 | 74 |
3. Esenler Erokspor |
38 | 74 |
4. Çorum FK |
38 | 71 |
5. Bodrum FK |
38 | 64 |
6. Pendikspor |
38 | 63 |
7. Keçiörengücü |
38 | 60 |
8. Bandırmaspor |
38 | 60 |
9. Manisa FK |
38 | 55 |
10. Sivasspor |
38 | 53 |
11. İstanbulspor |
38 | 52 |
12. Sarıyer |
38 | 52 |
13. Iğdır FK |
38 | 50 |
14. Van Spor FK |
38 | 49 |
15. Boluspor |
38 | 48 |
16. Ümraniyespor |
38 | 46 |
17. Serik Belediyespor |
38 | 39 |
18. Sakaryaspor |
38 | 34 |
19. Hatayspor |
38 | 14 |
20. Adana Demirspor |
38 | 6 |
| Takımlar | O | P |
|---|---|---|
1. Arsenal |
36 | 79 |
2. Manchester City |
36 | 77 |
3. Manchester United |
36 | 65 |
4. Liverpool |
36 | 59 |
5. Aston Villa |
36 | 59 |
6. Bournemouth |
36 | 55 |
7. Brighton & Hove Albion |
36 | 53 |
8. Brentford |
36 | 51 |
9. Chelsea |
36 | 49 |
10. Everton |
36 | 49 |
11. Fulham |
36 | 48 |
12. Sunderland |
36 | 48 |
13. Newcastle United |
36 | 46 |
14. Leeds United |
36 | 44 |
15. Crystal Palace |
36 | 44 |
16. Nottingham Forest |
36 | 43 |
17. Tottenham |
36 | 38 |
18. West Ham United |
36 | 36 |
19. Burnley |
36 | 21 |
20. Wolverhampton |
36 | 18 |
| Takımlar | O | P |
|---|---|---|
1. Barcelona |
36 | 91 |
2. Real Madrid |
35 | 77 |
3. Villarreal |
36 | 69 |
4. Atletico Madrid |
36 | 66 |
5. Real Betis |
36 | 57 |
6. Celta Vigo |
36 | 50 |
7. Getafe |
36 | 48 |
8. Real Sociedad |
35 | 44 |
9. Athletic Bilbao |
36 | 44 |
10. Sevilla |
36 | 43 |
11. Rayo Vallecano |
35 | 43 |
12. Osasuna |
36 | 42 |
13. Valencia |
35 | 42 |
14. Espanyol |
36 | 42 |
15. Deportivo Alaves |
36 | 40 |
16. Elche |
36 | 39 |
17. Mallorca |
36 | 39 |
18. Levante |
36 | 39 |
19. Girona |
35 | 39 |
20. Real Oviedo |
35 | 29 |
Galatasaray
Fenerbahçe
Trabzonspor
Beşiktaş
Göztepe
Başakşehir FK
Samsunspor
Çaykur Rizespor
Konyaspor
Alanyaspor
Kocaelispor
Gaziantep FK
Eyüpspor
Kasımpaşa
Gençlerbirliği
Antalyaspor
Fatih Karagümrük
Kayserispor
Erzurumspor FK
Amed SK
Esenler Erokspor
Çorum FK
Bodrum FK
Pendikspor
Keçiörengücü
Bandırmaspor
Manisa FK
Sivasspor
İstanbulspor
Sarıyer
Iğdır FK
Van Spor FK
Boluspor
Ümraniyespor
Sakaryaspor
Hatayspor
Adana Demirspor
Arsenal
Manchester City
Manchester United
Liverpool
Aston Villa
Bournemouth
Brighton & Hove Albion
Brentford
Chelsea
Everton
Fulham
Sunderland
Newcastle United
Leeds United
Crystal Palace
Nottingham Forest
Tottenham
West Ham United
Burnley
Wolverhampton
Barcelona
Real Madrid
Villarreal
Atletico Madrid
Real Betis
Celta Vigo
Getafe
Real Sociedad
Athletic Bilbao
Sevilla
Rayo Vallecano
Osasuna
Valencia
Espanyol
Deportivo Alaves
Elche
Mallorca
Levante
Girona
Real Oviedo