Erken Uyarı Sistemi Bursa’da Çalışmaz!

Haber: N. Nuri Yavuz

Bursa Görüş gazetesi olarak geçen hafta Kocaeli Üniversitesi, Gebze Teknik Üniversitesi ve AFAD iş birliğinde Bursa’ya Deprem Erken Uyarı Sistemi kurulmasına yönelik çalışıldığını aktarmış ve süreçte Bursa’daki üniversitelerin paydaş olmamasını gündeme getirmiştik. Bu hafta ise sistemin ne fayda sağlayacağına yönelik uzman bir ismin görüşlerini edindik. TMMOB Jeoloji Mühendisleri Odası Güney Marmara Şubesi Başkanı Engin Er, sisteme ilişkin Bursa Görüş’e açıklamalarda bulundu.

FAYDA SAĞLAMAZ!

Deprem erken uyarı sisteminin çalışabilmesi için fay hatlarının yerleşim yerlerine uzak mesafede olması gerektiğini vurgulayan Başkan Engin Er, “Bu sistem, İstanbul için uygun olabilir. Çünkü İstanbul’un altından geçen bir fay hattından deprem beklenmiyor. Marmara Denizi içinden beklenen depremin iki dalga arasındaki zaman farkından faydalanarak erken uyarı sisteminin çalışması düşüncesiyle yapılıyor. Ama Bursa’da bu sistemin çalışmasıyla ilgili bir problem var. Çünkü Bursa’nın beklediği deprem, 1855 depremi. Bu depremin tekrarına göre hazırlanmak ve plan yapmak gerekiyor. Statik hesapların, 1855 depreminde olan fay hattından gelecek enerjiye göre yapılması lazım. Bu da 7 büyüklüğünde bir depremdir. Bu, İstanbul’da olduğu gibi değildir. Uluabat’tan başlayıp Nilüfer, Osmangazi, Yıldırım ve İnegöl’e doğru devam eden fay hattı üzerinde olacak. Dolayısıyla bizim, deprem dalgaları arasındaki zaman farkından faydalanabilme şansımız yok. Yani depremde birinci P dalgası ile s dalgası arasındaki zaman farkı 3 saniyenin altında olduğu için erken uyarı sistemi bize bir fayda sağlamaz. Bursa’nın bu sisteme harcayacağı bütçeyi, deprem öncesi neler yapılması gerekiyor konusunda harcaması lazım. Aktif fay hatlarının nerede olduklarının belirlenmesi lazım” dedi.

---

DEPREM GERÇEĞİ

Mimarlar Odası Bursa Şubesi geçen hafta pazartesi günü, 1-7 Mart Deprem Haftası kapsamında ‘Bursa’da Deprem Gerçeği’ konulu panel düzenledi. Panele Jeoloji Yüksek Mühendisi Engin Er ve Prof. Dr. Ramazan Livaoğlu konuşmacı olarak katıldı. Engin Er, paneldeki konuşmasında dikkat çeken açıklamalarda bulundu.

SADECE 3 İLÇEDE FAY YOK

Türkiye’nin dünyada Bursa’nın da Türkiye’de en önemli deprem bölgelerinden biri olduğunun altını çizen Er, “Kuzey Anadolu Fay Hattı’nın 3 kolu var ve Bursa üçünden de etkileniyor. Bu faylarda en az 7 ve üzerinde deprem bekleniyor. Bursa’da fay hattı olan ilçelerdense olmayanları sayayım; Büyükorhan, Harmancık ve Keles. Diğer ilçelerin tamamının kendi adıyla anılan fay hattı var. Bursa’da anlamsız yerlere para harcanıyor. Belediyelerin depremi önceden tahmin etmek gibi bir görevi mi var? Belediyeler, bunlara yüz binlerce lira harcıyor” dedi. Er, bu panelde de deprem erken uyarı sistemini eleştirdi: “Bu sistem, deprem Gemlik’te olursa çalışmaz. 1855’teki gibi Uluabat’tan başlayıp Ulucami’nin kubbelerini yıkan deprem olursa bu sistem çalışmaz. Biz, daha güvenli şehri kurmak için çalışmamız lazım. Denetlemeler konusunda belediyeler yetersiz. Yapı denetim değil ‘denetleme!’ var. Zemin anlamında söylüyorum. Maalesef denetlemiyorlar. Bursa’da zemin etütlerini Osmangazi başka yapıyor, Nilüfer başka yapıyor, Yıldırım başka yapıyor, Gemlik başka yapıyor. Büyükşehir’in yönetmelikleri bakanlığa uymuyor…”