Giyilebilir Elektronik/Akıllı Tekstiller, Metaverse ve BUTEKOM

Akıllı tekstiller ya da giyilebilir elektronikler, iletken ipliklerin ve çeşitli elektronik sensör ve devre elemanlarının önceden belirlenmiş bazı fonksiyonları gerçekleştirmek amacıyla giysi veya kumaşa uygulandığı ve kişilerin giyebildiği tüm sistemleri tanımlamaktadır.

Gelecekte giyim endüstrisi, başta sağlık, güvenlik ve enformasyon alanlarında olmak üzere, başka hizmetler de sunabilen çok fonksiyonlu akıllı tekstil ürünlerinin üretimi ve kullanımı artacaktır. Bu ürünler üzerinde dünyada ciddi Ar-Ge çalışmaları yürütülmektedir.

Giyilebilir akıllı elektronik tekstiller, günümüzde riskli mesleklerde kullanılan iş kıyafetleri, askeri kıyafetler ve hasta izleme gibi alanlarda kendisine kullanım alanları bulmaya başlamıştır.

Gelişen teknolojiyle paralellik gösteren Tıp-elektroniği diğer akıllı tekstil uygulama alanlarında olduğu gibi çok hızlı ilerlemeler göstermektedir. Tekstil alanında teknolojinin takibi ve dünya ile rekabet edebilecek yeni ürünlerin oluşturulabilmesi için bu alan oldukça rekabetçi bir imkân sunmaktadır.

Fonksiyonel moda teriminin gelecek için önem taşıdığı bir gerçektir. Yani modanın gündelik hayata uygun ve günlük kullanım ihtiyaçlarına cevap verebilen bir şekilde, malzemelerin fiziksel, kimyasal ve teknolojik özelliklerinin de geliştirilmesi ile oluşturulacak olan fonksiyonel moda ileride pazarın daha üst düzeyde taleplerini karşılayabilmek için daha fazla önem kazanacaktır. Bu özelliklerin elde edilmesi; kompozit malzemeler ve malzeme bilimi, polimer bilimi ve tıp-elektronik bilimi alanlarını da kapsayan disiplinlerüstü bir çalışmayı gerektirmektedir.

Giyilebilir akıllı elektronik tekstiller, günümüzde hastaların zaman ve mekândan bağımsız bir şekilde anlık takibine imkan vermektedir. Bu nedenle, dünyada pek çok araştırma merkezi veya önemli firmalar tarafından tıbbi bilgilerin algılanıp izlenilmesini sağlayan ileri düzeyde giyilebilir akıllı tekstil ürünleri geliştirilmektedir. Bu ürünlerde hastanın hayati fonksiyonlarının anlık olarak izlenmesine imkân veren elektronik bilgi ve iletişim teknolojileri bir tekstil yapısı içerisinde kullanılmaya başlanılmıştır.

Elektronik tıp alanındaki tıbbi tekstiller, elbiseye entegre edilen sensörler ve iletişim sistemleri aracılığıyla hastanın tıbbi göstergelerinin elde edilmesi, izlenmesi ve bunların doktora, hastaneye veya acil servise bildirilmesine olanak vermektedir. Bununla birlikte, tıbbi talimatlara dayanarak hastaya istenen saatte ilaç verebilen özel tekstiller de bulunmaktadır. Örneğin hastanın vücut ısısını belli bir seviyede sabit tutan giysiler üzerinde çalışılmaktadır. Bu teknolojiler, özellikle yaşlı ve kronik hastalar için zaman kaybı olmadan, hastane ve doktor ziyaretleri sonucunda oluşan maliyetlere gerek kalmadan sürekli tıbbi izleme ve optimal tıbbi bakımı mümkün kılmaktadır. Buna ek olarak, elektronik tıp teknolojisi hastaların beden fonksiyonlarının kendi evlerinde bile takip edilebilmesine olanak sağladığı için hastaların güvenliğinde ve yaşam kalitelerinde artış imkânı sunmaktadır

Benzer uygulama örneklerini riskli mesleklerde kullanılan koruyucu kıyafetler ve askeri kıyafetler için yaygınlaştırabiliriz. Ancak Metaverse bu giysilerin kullanımı için hiç de beklenmeyen bir alan oluşturacak gibi duruyor.

Giysilerin üzerine işlenecek sensörler ile sanal dünyayı gerçeğe dönüştürecek kıyafetlerin üretimi söz konusu olabilecektir. Bu konuda Google ve Microsoft gibi firmaların Ar-Ge çalışmalarını olgunlaştırdığı ve ticari ürünler geliştirmeye başladığı duyuluyor.

Bursa Tekstil Sanayisinin Ar-Ge üssü olan BUTEKOM da bu konuda önemli bir adım atmış durumda. Bu alanda üretim ve Ar-Ge çalışması yapmak üzere gerekli yatırımları yapmış ve bu konuda çalışma yapmak isteyen tekstil firmalarına know-how ve numune üretim desteği vermeye hazırdır.